Sprawozdanie z działalności Komisji Nadzoru Finansowego w 2024 roku

W 2024 roku polski rynek finansowy stał w obliczu dynamicznych zmian i wyzwań, które wymagały od Komisji Nadzoru Finansowego (KNF) proaktywnej adaptacji i wzmocnienia działań nadzorczych. KNF, jako instytucja odpowiedzialna za zapewnienie stabilności i bezpieczeństwa krajowego sektora finansowego oraz ochronę interesów jego uczestników, przyjęła 27 czerwca 2025 roku „Sprawozdanie z działalności Urzędu Komisji Nadzoru Finansowego oraz Komisji Nadzoru Finansowego w 2024 roku”. Dokument ten, skierowany do Prezesa Rady Ministrów, podsumowuje kluczowe inicjatywy i osiągnięcia, które kształtują przyszłość sektora finansowego w Polsce.

KNF – Strażnik stabilności i rozwoju polskiego rynku finansowego

Misja Komisji Nadzoru Finansowego w 2024 roku koncentrowała się na zapewnieniu stabilności i bezpieczeństwa polskiego rynku finansowego oraz ochronie interesów jego uczestników. Dążono do tego, aby działania nadzorcze były stanowcze, skuteczne i przewidywalne, co ma istotne znaczenie w obliczu globalnej niepewności.

Prorozwojowa misja nadzoru

KNF aktywnie dąży do przewidywalnych działań nadzorczych w niepewnym otoczeniu globalnym. Podkreśla się również priorytet dialogu i współpracy z rynkiem, co jest kluczowe dla znajdowania konstruktywnych rozwiązań i dynamizowania polskiego rynku finansowego. Urząd KNF funkcjonuje jako istotny ośrodek kompetencyjny w tym zakresie, współpracując z innymi instytucjami publicznymi oraz partnerami komercyjnymi.

Kluczowe osiągnięcia KNF w 2024 roku

Rok 2024 przyniósł kilka znaczących osiągnięć:

• Pierwszy od lat nowy bank uniwersalny: KNF wydała zezwolenie na utworzenie nowego banku uniwersalnego w Polsce przez Industrial Bank of Korea, jeden z największych banków koreańskich. Jest to postrzegane jako „ogromna szansa” dla rozwoju polskiego rynku bankowego po okresie porządkowania problemów z przeszłości, takich jak kwestia kredytów frankowych.
• Uporządkowanie i profesjonalizacja sektora instytucji pożyczkowych: Rok 2024 był pierwszym rokiem sprawowania nadzoru przez KNF nad tym sektorem. Wprowadzono nowe wymagania dotyczące formy, struktury organizacyjnej oraz minimalnego kapitału zakładowego (milion złotych), co doprowadziło do wykreślenia 302 podmiotów z rejestru, które nie spełniły tych wymogów. Dialog z KNF i zaangażowanie instytucji pożyczkowych doprowadziły do profesjonalizacji sektora. W celu usprawnienia komunikacji, UKNF udostępnił nowy system do przekazywania sprawozdań i komunikacji z organem nadzoru. Instytucje pożyczkowe powinny aktywnie korzystać z tego systemu.

Nowe wyzwania i adaptacja nadzoru w erze cyfrowej i zrównoważonej gospodarki

W 2024 roku KNF intensywnie przygotowywała się do wdrożenia nowych regulacji unijnych, odpowiadając na wyzwania związane z cyfryzacją i zrównoważonym rozwojem.

Cyfrowa Odporność Operacyjna (DORA)

KNF podjęła intensywne działania wdrożeniowe i dostosowawcze w celu przygotowania zarówno organu nadzoru, jak i podmiotów nadzorowanych do stosowania rozporządzenia DORA (ang. Digital Operational Resilience Act). Prace te objęły przygotowanie wewnętrznych procesów, regulaminów i polityk, a także implementację systemów do współpracy z podmiotami nadzorowanymi i wymiany informacji z Europejskimi Urzędami Nadzoru. KNF prowadziła również konsultacje aktów prawnych i działania przygotowawcze dla uczestników rynku finansowego oraz zewnętrznych dostawców usług ICT. Firmy są zachęcane do analizowania materiałów edukacyjnych i uczestniczenia w webinariach CEDUR poświęconych DORA, a także do korzystania z ankiet samooceny udostępnianych przez UKNF w celu oceny poziomu dostosowania.

Nadzór nad Rynkiem Kryptoaktywów (MiCA)

Rok 2024 był również okresem aktywnych przygotowań do objęcia nadzorem rynku kryptoaktywów zgodnie z rozporządzeniem MiCA (ang. Markets in Crypto-Assets). UKNF podejmował działania prawne, organizacyjne i technologiczne, aktywnie uczestnicząc w pracach legislacyjnych Ministerstwa Finansów oraz współpracując z organami unijnymi. KNF wyraża sceptycyzm wobec kryptowalut, postrzegając je jako produkt wysoce spekulacyjny, i podkreśla, że instytucje państwa nie powinny zachęcać do takich inwestycji. KNF prowadzi kampanie informacyjne, takie jak „Kryptoaktywa – czy wiążą się z wyższym ryzykiem”, dostarczając konsumentom wiedzy o ryzykach i sposobach ochrony przed oszustwami. Inwestorzy powinni zawsze weryfikować oferty i być świadomi ryzyka.

Ryzyka ESG w centrum uwagi nadzoru

KNF aktywnie monitoruje i ocenia przestrzeganie regulacji ESG (ang. Environmental, Social, and Governance) przez podmioty nadzorowane. Ryzyka ESG są włączane do oceny BION (Badanie i Ocena Nadzorcza) dla banków, zakładów ubezpieczeń i TFI. Od 1 stycznia 2025 roku weszły w życie nowe wymogi sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju (CSRD, ESRS), do których firmy powinny zwiększyć swoje przygotowanie.

Zarządzanie ryzykami – perspektywa KNF i praktyczne wskazówki

Zarządzanie ryzykami jest kluczowym elementem misji nadzorczej KNF, obejmującym szeroki zakres obszarów, od ryzyka prawnego po cyberbezpieczeństwo.

Ryzyko prawne w sektorze bankowym (kredyty frankowe i sankcja kredytu darmowego)

KNF od 2020 roku aktywnie promuje ugodowe rozwiązywanie sporów dotyczących kredytów frankowych, co skutkuje oferowaniem przez banki atrakcyjniejszych warunków ugód. W 2024 roku Sąd Polubowny przy KNF zainicjował 11 129 postępowań mediacyjnych w sprawach frankowych, z czego ponad 73% zakończyło się zawarciem ugody. To potwierdza skuteczność tej metody w unikaniu długotrwałych i kosztownych procesów sądowych. Kredytobiorcy i banki są zachęcani do aktywnego korzystania z mediacji. KNF monitoruje również ryzyko związane z rosnącą liczbą pozwów o „sankcję kredytu darmowego”.

Ryzyko AML/CFT (przeciwdziałanie praniu pieniędzy i finansowaniu terroryzmu)

W 2024 roku KNF przeprowadziła oceny ryzyka ML/FT (prania pieniędzy/finansowania terroryzmu) w 947 instytucjach nadzorowanych. Najczęściej stwierdzane nieprawidłowości obejmowały:

• Niewłaściwa identyfikacja lub brak ustalenia beneficjentów rzeczywistych.
• Błędna ocena poziomu ryzyka ML/FT.
• Brak lub niewystarczające stosowanie środków bezpieczeństwa finansowego.
• Problemy z analizą transakcji.
• Braki w procedurach wewnętrznych i szkoleniach AML/CFT. KNF zaleca instytucjom należytą identyfikację i aktualizację informacji o klientach i ich beneficjentach rzeczywistych, dokładne oceny ryzyka, stosowanie odpowiednich środków bezpieczeństwa finansowego oraz inwestowanie w regularne, efektywne szkolenia pracowników z zakresu AML/CFT.

Ryzyka operacyjne i cyberbezpieczeństwo

KNF monitoruje bezpieczeństwo elektronicznych kanałów dostępu do usług bankowych i identyfikuje nieprawidłowości w zarządzaniu ryzykiem teleinformatycznym, takie jak:

• Brak skutecznych systemów zarządzania bezpieczeństwem.
• Rozproszone rejestry podatności.
• Brak uwzględnienia parametrów haseł dostępu.
• Braki w oprogramowaniu antywirusowym. Zespół CSIRT KNF w 2024 roku zidentyfikował 51 241 niebezpiecznych stron phishingowych i 10 951 reklam fałszywych inwestycji, które zostały zgłoszone i usunięte. Firmy powinny inwestować w skuteczne systemy zarządzania bezpieczeństwem informatycznym, regularnie testować procesy odtwarzania środowiska teleinformatycznego dla systemów krytycznych oraz uwzględniać czynniki geopolityczne w planowaniu ciągłości działania. Zaleca się również aktywne korzystanie z comiesięcznych spotkań CSIRT KNF w celu wymiany wiedzy i doświadczeń.

Ryzyko powodzi i „luka ubezpieczeniowa”

Powódź, która nawiedziła południowo-zachodnie rejony Polski we wrześniu 2024 roku, była testem dla stabilności zakładów ubezpieczeń. KNF monitorowała ryzyka wypłacalności i kwestie konsumenckie związane z likwidacją szkód. Zakłady ubezpieczeń były finansowo przygotowane na wypłaty dzięki adekwatnym wymogom kapitałowym i programom reasekuracji. W 2025 roku KNF zamierza skupić się na analizie tzw. „luki ubezpieczeniowej”, czyli braku ubezpieczeń od ryzyk katastroficznych lub nieadekwatnych sum ubezpieczenia. Konsumenci powinni sprawdzić swoje polisy i upewnić się, że suma ubezpieczenia jest adekwatna do wartości mienia.

Narzędzia KNF i ich wpływ na rynek w 2024 roku

KNF stale rozwija i wdraża nowe narzędzia mające na celu usprawnienie nadzoru oraz zwiększenie stabilności i przejrzystości rynku finansowego.

Układ w warunkach nadzwyczajnego złagodzenia sankcji

W 2024 roku weszła w życie nowa instytucja prawna, zainicjowana przez UKNF, umożliwiająca zawieranie układu w postępowaniach sankcyjnych. Pozwala to na obniżenie kary pieniężnej o 20-90%, a w wyjątkowych okolicznościach nawet na całkowite odstąpienie od jej nałożenia. Głównymi zaletami tego rozwiązania są szybsza realizacja celów nadzorczych, skrócenie czasu trwania postępowania administracyjnego oraz eliminacja sporów sądowo-administracyjnych. W 2024 roku KNF wydała 32 postanowienia o możliwości zawarcia układu, a 10 postępowań zakończyło się wydaniem decyzji zawierającej układ. Instytucje objęte postępowaniem sankcyjnym powinny rozważyć inicjację lub akceptację układu z KNF, pod warunkiem zaprzestania naruszania prawa, usunięcia niezgodności i ujawnienia wszelkich istotnych okoliczności.

SupTech (Technology in Supervision)

KNF aktywnie rozwija nadzór oparty na danych, wykorzystując rozwiązania z zakresu SupTech. Przykładem jest nowa sprawozdawczość dla Towarzystw Funduszy Inwestycyjnych (TFI), która weszła w życie 1 stycznia 2024 roku, zapewniając standaryzację danych i większą automatyzację procesów sprawozdawczych i nadzorczych. Wdrożono również system do automatycznej analizy dokumentów PDF. Podmioty nadzorowane powinny dostosowywać swoje systemy do nowych wymogów sprawozdawczych KNF, inwestując w jakość danych i automatyzację.

Innovation Hub & FinTech

KNF wspiera rozwój innowacyjnych technologii na rynku finansowym poprzez Program Innovation Hub. Program ten umożliwia dialog z sektorem FinTech i udzielanie wyjaśnień w zakresie regulacji dotyczących np. kryptoaktywów i technologii blockchain. W 2024 roku do Programu Innovation Hub wpłynęło 7 pytań, głównie z tych obszarów. Fintechy są zachęcane do korzystania z Programu Innovation Hub, aby uzyskać wsparcie regulacyjne i zrozumieć oczekiwania nadzoru.

Ochrona interesów inwestorów i konsumentów

KNF przywiązuje dużą wagę do ochrony interesów uczestników rynku finansowego, podejmując działania edukacyjne i prewencyjne.

Weryfikacja licencji maklerów i doradców inwestycyjnych

Od 16 marca 2024 roku KNF nie wydaje już papierowych licencji maklerów papierów wartościowych i doradców inwestycyjnych. Obowiązującym dokumentem jest decyzja administracyjna o wpisie na listę, zawierająca unikalny numer. Inwestorzy powinni zawsze weryfikować uprawnienia maklerów i doradców inwestycyjnych na oficjalnych listach prowadzonych przez KNF.

Walka z oszustwami inwestycyjnymi i edukacja konsumencka

KNF aktywnie prowadzi kampanie społeczne w celu edukowania o zagrożeniach związanych z oszustwami inwestycyjnymi. Przykłady to kampanie „Cyberoszustwa inwestycyjne” oraz „Kryptoaktywa – czy wiążą się z wyższym ryzykiem”. Zespół CSIRT KNF w 2024 roku zidentyfikował i zgłosił do usunięcia ponad 51 tys. niebezpiecznych stron phishingowych i ponad 10 tys. reklam fałszywych inwestycji w mediach społecznościowych. Rada eksperta dla konsumentów i inwestorów brzmi: bądź czujny na manipulacje, weryfikuj każdą ofertę i korzystaj z udostępnianych przez KNF ostrzeżeń i materiałów edukacyjnych.

Działalność edukacyjna CEDUR (Centrum Edukacji dla Uczestników Rynku) w 2024 roku

Centrum Edukacji dla Uczestników Rynku (CEDUR) UKNF zorganizowało w 2024 roku 109 spotkań (głównie webinariów) dla ponad 82,2 tys. uczestników, w tym dla podmiotów nadzorowanych, instytucji państwowych, uczniów, nauczycieli, seniorów i indywidualnych uczestników rynku. CEDUR jest doskonałym źródłem bezpłatnej, specjalistycznej wiedzy na temat Rekomendacji S i G, outsourcingu, AML, DORA, manipulacji na rynku kapitałowym oraz cyberbezpieczeństwa. KNF publikuje również broszury edukacyjne, np. „Ubezpieczenie NNW szkolne” czy „Ubezpieczenia podróżne”.

Wnioski i perspektywy

Podsumowując, rok 2024 potwierdził, że polski rynek finansowy pozostaje stabilny i bezpieczny, a Komisja Nadzoru Finansowego odgrywa kluczową rolę w jego rozwoju i ochronie uczestników. Doświadczenia z przeszłości, takie jak kwestia kredytów frankowych, są cenną lekcją, która pozwala na unikanie błędów i lepsze rozłożenie ryzyk w przyszłości. KNF deklaruje gotowość do służenia swoją wiedzą i kompetencjami w celu wspólnego budowania silnego rynku finansowego, który stanowi fundament systemu gospodarczego Polski oraz wspiera inwestycje i innowacje na rzecz dynamicznego rozwoju kraju i budowania długoterminowych oszczędności obywateli.

Słownik kluczowych terminów

• AI Act (Rozporządzenie o sztucznej inteligencji): Unijne rozporządzenie, którego celem jest ustanowienie zharmonizowanych zasad dla sztucznej inteligencji.
• AML/CFT (Anti-Money Laundering/Countering Terrorist Financing): Angielski skrót oznaczający przeciwdziałanie praniu pieniędzy i finansowaniu terroryzmu.
• AMLA (Anti-Money Laundering Authority): Unijny Urząd ds. Przeciwdziałania Praniu Pieniędzy, który ma stać się wiodącą instytucją w UE w zakresie AML/CFT.
• ASI (Alternatywne Spółki Inwestycyjne): Podmioty, które zarządzają alternatywnymi funduszami inwestycyjnymi.
• BION (Badanie i Ocena Nadzorcza): Proces przeprowadzany przez KNF co najmniej raz w roku, mający na celu ocenę ryzyka banku i jego odporności na zmiany.
• BMR (Benchmark Regulation): Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/1011 w sprawie indeksów stosowanych jako wskaźniki referencyjne w instrumentach finansowych i umowach finansowych.
• BondSpot S.A.: Spółka tworząca infrastrukturę rynku kapitałowego i towarowego w Polsce.
• BUP (Biura Usług Płatniczych): Podmioty wpisane do rejestru dostawców usług płatniczych.
• BCBS (Bazylejski Komitet ds. Nadzoru Bankowego): Międzynarodowe ciało, którego celem jest doskonalenie nadzoru bankowego na świecie.
• CEDUR (Centrum Edukacji dla Uczestników Rynku): Projekt edukacyjny UKNF mający na celu upowszechnianie wiedzy o rynku finansowym.
• CRR (Capital Requirements Regulation): Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 575/2013 w sprawie wymogów ostrożnościowych dla instytucji kredytowych i firm inwestycyjnych.
• CRD (Capital Requirements Directive): Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2013/36/UE w sprawie warunków dopuszczenia instytucji kredytowych do działalności oraz nadzoru ostrożnościowego nad instytucjami kredytowymi i firmami inwestycyjnymi.
• CSRD (Corporate Sustainability Reporting Directive): Dyrektywa o sprawozdawczości przedsiębiorstw w zakresie zrównoważonego rozwoju, wprowadzająca obowiązek raportowania ESG.
• CSIRT KNF (Computer Security Incident Response Team KNF): Zespół reagowania na incydenty komputerowe KNF, odpowiedzialny za cyberbezpieczeństwo w sektorze finansowym.
• DFE (Dobrowolne Fundusze Emerytalne): Fundusze emerytalne, które gromadzą środki na indywidualnych kontach zabezpieczenia emerytalnego (IKZE) i indywidualnych kontach emerytalnych (IKE).
• DORA (Digital Operational Resilience Act): Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2022/2554 w sprawie operacyjnej odporności cyfrowej sektora finansowego.
• EBA (Europejski Urząd Nadzoru Bankowego): Europejska agencja odpowiadająca za nadzór nad sektorem bankowym.
• EBC (Europejski Bank Centralny): Centralny bank strefy euro.
• EDIS (European Deposit Insurance Scheme): Europejski System Gwarantowania Depozytów.
• EIOPA (Europejski Urząd Nadzoru Ubezpieczeń i Pracowniczych Programów Emerytalnych): Europejska agencja odpowiadająca za nadzór nad sektorem ubezpieczeniowym i emerytalnym.
• EMIR (European Market Infrastructure Regulation): Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 648/2012 w sprawie instrumentów pochodnych będących przedmiotem obrotu poza rynkiem regulowanym, kontrahentów centralnych i repozytoriów transakcji.
• ESAP (Europejski Pojedynczy Punkt Dostępu): Inicjatywa mająca na celu stworzenie scentralizowanego dostępu do publicznie dostępnych informacji o podmiotach gospodarczych w UE.
• ESAS (Europejskie Urzędy Nadzoru): Trzy europejskie agencje (EBA, EIOPA, ESMA) odpowiadające poszczególnym sektorom rynku finansowego.
• ESG (Environmental, Social, and Governance): Środowisko, Społeczna Odpowiedzialność i Ład Korporacyjny – czynniki niefinansowe uwzględniane w analizie ryzyka i decyzjach inwestycyjnych.
• ESMA (Europejski Urząd Nadzoru Giełd i Papierów Wartościowych): Europejska agencja odpowiadająca za nadzór nad rynkiem papierów wartościowych.
• ESRB (Europejska Rada ds. Ryzyka Systemowego): Ciało odpowiedzialne za nadzór makroostrożnościowy w UE.
• ESRS (European Sustainability Reporting Standards): Europejskie Standardy Sprawozdawczości w zakresie Zrównoważonego Rozwoju.
• FATF (Financial Action Task Force): Grupa Specjalna do spraw Przeciwdziałania Praniu Pieniędzy, międzynarodowa organizacja zajmująca się zwalczaniem prania pieniędzy i finansowania terroryzmu.
• GIIF (Generalny Inspektor Informacji Finansowej): Polski organ odpowiedzialny za przeciwdziałanie praniu pieniędzy i finansowaniu terroryzmu.
• Global Money Week (GMW): Międzynarodowa kampania edukacji finansowej.
• GPW (Giełda Papierów Wartościowych w Warszawie S.A.): Główna giełda papierów wartościowych w Polsce.
• GRI (Global Reporting Initiative): Międzynarodowe standardy raportowania zrównoważonego rozwoju.
• IAIG (Internationally Active Insurance Groups): Międzynarodowo Aktywne Grupy Ubezpieczeniowe.
• IAIS (Międzynarodowe Stowarzyszenie Nadzorów Ubezpieczeniowych): Globalna organizacja skupiająca nadzorców ubezpieczeniowych.
• ICMA GBP (ICMA Green Bond Principles): Zasady dotyczące zielonych obligacji, opracowane przez International Capital Market Association.
• IDD (Insurance Distribution Directive): Dyrektywa o dystrybucji ubezpieczeń, regulująca działalność pośredników ubezpieczeniowych.
• IKE (Indywidualne Konta Emerytalne): System dobrowolnego oszczędzania na emeryturę.
• IKZE (Indywidualne Konta Zabezpieczenia Emerytalnego): Inny system dobrowolnego oszczędzania na emeryturę, z dodatkowymi ulgami podatkowymi.
• INFE (International Network for Financial Education): Międzynarodowa Sieć Edukacji Finansowej działająca przy OECD.
• IOPS (Międzynarodowa Organizacja Nadzorów Emerytalnych): Globalna organizacja nadzorów emerytalnych.
• IOSCO (Międzynarodowa Organizacja Komisji Papierów Wartościowych): Globalna organizacja skupiająca nadzorców rynku papierów wartościowych.
• IRB (Internal Ratings Based): Metoda wewnętrznych ratingów do obliczania wymogów kapitałowych banków.
• IRRBB (Interest Rate Risk in the Banking Book): Ryzyko stopy procentowej w portfelu bankowym.
• IRGiT (Izba Rozliczeniowa Giełd Towarowych S.A.): Spółka tworząca infrastrukturę rynku towarowego w Polsce.
• JZP (Jednostki Zainteresowania Publicznego): Podmioty, których sprawozdania finansowe podlegają obowiązkowemu badaniu przez biegłych rewidentów (np. banki, zakłady ubezpieczeń, emitenci).
• KAS (Krajowa Administracja Skarbowa): Polski organ administracji skarbowej.
• KDPW (Krajowy Depozyt Papierów Wartościowych S.A.): Instytucja odpowiedzialna za przechowywanie papierów wartościowych i rozliczanie transakcji w Polsce.
• KDPW_CCP S.A.: Izba rozliczeniowa, centralny kontrahent.
• KIP (Krajowe Instytucje Płatnicze): Podmioty posiadające zezwolenie na świadczenie usług płatniczych.
• KIPE (Krajowe Instytucje Pieniądza Elektronicznego): Podmioty posiadające zezwolenie na wydawanie pieniądza elektronicznego.
• KNF (Komisja Nadzoru Finansowego): Polski organ nadzoru nad rynkiem finansowym.
• LitV (Loan to Value): Wskaźnik określający stosunek wysokości kredytu do wartości zabezpieczenia hipotecznego.
• Listing Act: Pakiet zmian legislacyjnych mających na celu zwiększenie atrakcyjności europejskich rynków kapitałowych.
• MAR (Market Abuse Regulation): Rozporządzenie (UE) nr 596/2014 w sprawie nadużyć na rynku, regulujące m.in. transakcje osób pełniących obowiązki zarządcze i zakazy transakcji w okresach zamkniętych.
• MiCA (Markets in Crypto-Assets): Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2023/1114 w sprawie rynków kryptoaktywów, regulujące wydawanie i obrót kryptoaktywami.
• MiFID II (Markets in Financial Instruments Directive II): Dyrektywa o rynkach instrumentów finansowych, regulująca świadczenie usług inwestycyjnych.
• MiFIR (Markets in Financial Instruments Regulation): Rozporządzenie o rynkach instrumentów finansowych, uzupełniające MiFID II.
• MIP (Małe Instytucje Płatnicze): Mniejsze podmioty świadczące usługi płatnicze.
• ML/FT (Money Laundering/Financing of Terrorism): Pranie pieniędzy i finansowanie terroryzmu.
• MMoU (Multilateral Memorandum of Understanding): Wielostronne porozumienie o współpracy i wymianie informacji, wykorzystywane przez IOSCO do międzynarodowej pomocy w egzekwowaniu prawa.
• MREL (Minimal Required Eligible Liabilities): Minimalny poziom funduszy własnych i zobowiązań kwalifikowalnych, określany dla banków w celu zapewnienia ich uporządkowanej likwidacji.
• MSR/MSSF (Międzynarodowe Standardy Rachunkowości/Międzynarodowe Standardy Sprawozdawczości Finansowej): Zbiory zasad i standardów rachunkowości stosowanych przez spółki publiczne.
• NGR (Narodowa Grupa Robocza ds. reformy wskaźników referencyjnych): Grupa robocza w Polsce zajmująca się reformą kluczowych wskaźników referencyjnych.
• NII (Net Interest Income): Wynik odsetkowy netto, miara wrażliwości na ryzyko stopy procentowej.
• NTP (Nieautoryzowana Transakcja Płatnicza): Transakcja wykonana bez zgody płatnika.
• O-SII (Other Systemically Important Institutions): Inne instytucje o znaczeniu systemowym, dla których nakładany jest dodatkowy bufor kapitałowy.
• OECD (Organizacja Współpracy Gospodarczej i Rozwoju): Międzynarodowa organizacja gospodarcza.
• OFE (Otwarte Fundusze Emerytalne): Fundusze gromadzące środki na przyszłe emerytury.
• OIPE (Ogólnoeuropejski Indywidualny Produkt Emerytalny): Nowy produkt emerytalny dostępny w całej UE.
• ORSA (Own Risk and Solvency Assessment): Własna Ocena Ryzyka i Wypłacalności, przeprowadzana przez zakłady ubezpieczeń.
• P2G (Pillar 2 Guidance): Narzut kapitałowy w ramach Filaru II, zalecany bankom w celu utrzymania dodatkowego poziomu kapitału podstawowego.
• P2R (Pillar 2 Requirement): Dodatkowy wymóg kapitałowy w ramach Filaru II, nakładany na banki przez organ nadzoru.
• PEP (Politically Exposed Person): Osoba zajmująca eksponowane stanowisko polityczne, wymagająca wzmożonych środków bezpieczeństwa finansowego.
• PFE (Pracownicze Fundusze Emerytalne): Fundusze emerytalne tworzone w ramach pracowniczych programów emerytalnych.
• Phishing: Rodzaj oszustwa internetowego, polegający na wyłudzaniu poufnych informacji.
• PPE (Pracownicze Programy Emerytalne): Programy dobrowolnego oszczędzania na emeryturę organizowane przez pracodawców.
• PPK (Pracownicze Plany Kapitałowe): Program długoterminowego oszczędzania na emeryturę w Polsce.
• PTE (Powszechne Towarzystwa Emerytalne): Instytucje zarządzające otwartymi funduszami emerytalnymi.
• Rekomendacja G: Rekomendacja KNF dotycząca zarządzania ryzykiem stopy procentowej w bankach.
• Rekomendacja S: Rekomendacja KNF dotycząca dobrych praktyk w zakresie zarządzania ekspozycjami kredytowymi zabezpieczonymi hipotecznie.
• Rekomendacja WFD (Wskaźnik Finansowania Długoterminowego): Rekomendacja KNF mająca na celu ograniczenie ryzyka płynności i stopy procentowej banków poprzez zwiększenie długoterminowego finansowania kredytów hipotecznych.
• RPO (Recovery Point Objective): Maksymalny dopuszczalny czas utraty danych w przypadku awarii.
• RTO (Recovery Time Objective): Maksymalny dopuszczalny czas, w którym usługa musi zostać przywrócona po awarii.
• RzF (Rzecznik Finansowy): Polski organ chroniący prawa klientów rynku finansowego.
• SFDR (Sustainable Finance Disclosure Regulation): Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/2088 w sprawie ujawniania informacji związanych ze zrównoważonym rozwojem w sektorze usług finansowych.
• SICR (Significant Increase in Credit Risk): Istotny wzrost ryzyka kredytowego.
• SIN (Polski Standard Informacji Niefinansowych): Polski standard raportowania informacji niefinansowych.
• SKOK (Spółdzielcza Kasa Oszczędnościowo-Kredytowa): Instytucja finansowa działająca na zasadach spółdzielczych.
• SPV (Special Purpose Vehicle): Spółka celowa, często wykorzystywana w transakcjach sekurytyzacyjnych.
• STIR (System Teleinformatyczny Izby Rozliczeniowej): System do przekazywania informacji rejestrowanych, wykorzystywany m.in. w celu przeciwdziałania praniu pieniędzy.
• SupTech (Supervisory Technology): Technologie wykorzystywane do wspierania działalności nadzorczej.
• TFI (Towarzystwa Funduszy Inwestycyjnych): Podmioty zarządzające funduszami inwestycyjnymi.
• TGE (Towarowa Giełda Energii S.A.): Giełda towarowa w Polsce.
• TJA (Targeted Jurisdictional Assessment): Ukierunkowana Ocena Jurysdykcji, proces oceny stosowania standardów międzynarodowych.
• TSUE (Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej): Najwyższy organ sądowniczy w UE.
• TWS (Testy Warunków Skrajnych): Testy odporności podmiotów finansowych na ekstremalne scenariusze rynkowe lub makroekonomiczne.
• UFK (Ubezpieczeniowe Fundusze Kapitałowe): Fundusze inwestycyjne powiązane z ubezpieczeniami na życie.
• UFG (Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny): Instytucja gwarantująca wypłatę odszkodowań w przypadku niewypłacalności zakładu ubezpieczeń.
• UKNF (Urząd Komisji Nadzoru Finansowego): Podmiot zapewniający obsługę KNF i Przewodniczącego KNF.
• UOKiK (Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów): Polski organ antymonopolowy i ochrony konsumentów.
• Vishing: Rodzaj oszustwa telefonicznego, polegający na wyłudzaniu poufnych informacji.
• WIBOR (Warsaw Interbank Offered Rate): Polski wskaźnik referencyjny stopy procentowej.
• WIRON (Warsaw Interbank Overnight Rate): Alternatywny wskaźnik referencyjny dla WIBOR.
• WIRF (-): Robocza nazwa nowego indeksu, który ma zastąpić WIBOR, charakteryzujący się homogenicznością zasobu transakcyjnego i niską zmiennością.
• World Investor Week (WIW): Międzynarodowa kampania mająca na celu zwiększenie świadomości inwestorów.
• Wypłacalność II (Solvency II): Regulacje unijne dotyczące wymogów kapitałowych i zarządzania ryzykiem dla zakładów ubezpieczeń i reasekuracji.

Najczęściej zadawane pytania – Sprawozdanie z działalności Komisji Nadzoru Finansowego w 2024 roku